محمدرضا بهرامن، رئیس خانه معدن ایران، چشم‌انداز سال جاری بخش معدن را در قالب سه سناریو ترسیم می‌کند؛ از بازگشت تدریجی ثبات و رشد آرام تولید و صادرات گرفته تا جهش رقابت‌پذیری در صورت اجرای اصلاحات ساختاری، و در مقابل، خطر تداوم نااطمینانی و رکود سرمایه‌گذاری.

ارزیابی‌ها از وضعیت صنعت فولاد در دوره پساجنگ حاکی از آن است که بخش عمده تولیدات ساختمانی و مقاطع طویل بدون وقفه جدی در حال انجام است، اما در حوزه محصولات تخت، به‌ویژه در برخی مجتمع‌های بزرگ فولادی کشور، آسیب‌هایی به وجود آمده که تأمین ورق و اسلب را با محدودیت‌هایی همراه کرده است. کارشناسان عبور از این مقطع را مستلزم مدیریت یکپارچه ظرفیت‌ها، بازسازی تدریجی واحدهای آسیب‌دیده و استفاده هدفمند از ابزار واردات می‌دانند.

در این نشست ضمن بررسی آخرین وضعیت بازار، روند نوسانات قیمت‌ها، برنامه‌های کنترل تورم و تأمین پایدار کالاهای اساسی و صنعتی در شرایط جنگی، گزارشی از وضعیت تولید و تأمین اقلام ضروری صنعتی و معدنی کشور در قالب 26 گروه کالایی راهبردی ارائه و مورد بررسی تخصصی قرار گرفت.

رئیس‌جمهور در نشست تخصصی بررسی الگوی مشارکت اصناف در تولید، توزیع و تنظیم بازار، با تأکید بر واگذاری اختیارات بیشتر به صنوف و نقش‌آفرینی دولت به‌عنوان سیاست‌گذار و تسهیل‌گر، بر تشدید نظارت هوشمند بر زنجیره تأمین، مدیریت تقاضا، حمایت از تولید داخلی و توسعه صادرات ارزآور به‌عنوان الزامات عبور از شرایط جنگ اقتصادی تأکید کرد.

فولاد مبارکه بدون تردید تکیه‌گاه و ستون فقرات بخش مهمی از زنجیره تولید، اشتغال و صادرات و امنیت اقتصادی ایران است. به همین دلیل، بازسازی این مجموعه پس از حمله اخیر، آزمونی برای میزان هماهنگی دولت، مجلس و نهادهای حاکمیتی در دفاع از یک دارایی راهبردی ملی و حفظ شتاب تولید در کشور است.

صنعت ایران در حالی با تداخل در مسیرهای تجاری و محاصره دریایی مواجه شده است که بسیاری از بنگاه‌های تولیدی پیش از این نیز با بحران‌هایی نظیر ناترازی انرژی، کمبود شدید نقدینگی و اختلال در تأمین مواد اولیه دست‌وپنجه نرم می‌کردند.

در روزهای پس از جنگ تحمیلی سوم، صنعت فولاد و سنگ آهن ایران با چالش‌های متعددی مواجه شده است.

در حالی که فعالان معدن، فولاد و فروآلیاژ کشور از «خطر تعطیلی واحدهای تولیدی» سخن می‌گویند، موج اعتراض تشکل‌های صنعتی و معدنی به سیاست‌های جدید عوارض صادراتی و مالیات علی‌الحساب شدت گرفته است؛ سیاست‌هایی که به باور بخش خصوصی، نه‌تنها صادرات را زمین‌گیر می‌کند بلکه سرمایه‌گذاری، اشتغال و آینده تولید ایران را نیز با تهدید جدی روبه‌رو ساخته است.

بخش معدن در استان زنجان با وجود ظرفیت‌ها مدتی است با چالش‌هایی نظیر بحران تأمین مواد منفجره، محدودیت سهمیه سوخت و فشار بدهی‌های مالی مواجه شده که این مسائل حاشیه امن فعالیت‌های معدنی در این استان را با مخاطره رو به رو کرده است.

روزنامه وال‌استریت ژورنال گزارش داد اختلال در تردد کشتی‌ها در تنگه هرمز و محدودیت‌های صادراتی چین باعث کمبود اسید سولفوریک در بازار جهانی و افزایش شدید قیمت این ماده شیمیایی مهم شده است.

با تشدید تنش‌های نظامی در منطقه و محدودیت در تنگه هرمز، تقاضا برای زغال‌سنگ به عنوان سوخت جایگزین افزایش یافته است؛ موضوعی که بار دیگر توجه‌ها را به ذخایر قابل‌توجه این ماده معدنی در ایران جلب کرده است.

بازار جهانی سیمان در حال ورود به مرحله‌ای تازه است؛ کاهش تقاضای داخلی در چین، ظهور ظرفیت‌های مازاد تولید، تغییر مسیرهای تجاری و افزایش هزینه‌های حمل‌ونقل دریایی، معادلات سنتی این صنعت را دگرگون کرده و رقابت میان صادرکنندگان منطقه‌ای از جمله ایران را وارد مرحله‌ای پیچیده‌تر کرده است.